س 820 - سوگندهايى كه خداى متعال در آياتى از قرآن ياد مىكند چه وجه و يا حكمتى دارد ؟ ج - سوگندى كه خداى تعالى ياد مىكند سوگند تدبير او است ، تا هم وقوع جزاى موعود را تأكيد كند ، و هم حجتى باشد بر وقوع آن جزا ، گويا فرموده : من به اين حجت سوگند مىخورم كه مدلولش واقع خواهد شد . [ اين موردى بود كه در ذيل آيهء شريفهء « إِنَّما تُوعَدُونَ لَواقِعٌ » « 1 » بيان شده است . ] اگر در آياتى كه خداى تعالى در آنها سوگند ياد كرده دقت بفرماييد ، خواهيد ديد كه خود آن سوگندها حجت و برهانى است كه بر حقانيت جواب قسم دلالت مىكند ، نظير سوگندى كه درمورد رزق خورده و فرموده : « فَوَ رَبِّ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ إِنَّهُ لَحَقٌّ ، سوگند به پروردگار آسمان و زمين كه اين مطلب حق است » « 2 » ، كه در عين اينكه سوگند خورده بر حقّيّت رزق ، دليل را هم بيان كرده ، و آن اين است كه خداى تعالى رب و مدبر آسمان و زمين است ، و مبدأ رزق مرزوقين هم همان تدبير الهى است . « 3 » * سيّئات س 821 - كلمهء « سيئات » در عرف قرآن و مفهوم آن در كاربردهاى مختلف آيات چيست ؟ ج - اين كلمه به‌معناى حادثه و يا عملى است كه زشتى و بدى را به همراه دارد و به همين جهت اى بسا كه لفظ آن بر امور و مصائبى كه آدمى را بدحال مىكند اطلاق مىشود . « 4 » و اى بسا كه بر نتايج معاصى و آثار خارجى و دنيوى و اخروى آن اطلاق مىشود ، « 5 » و اى بسا بر خود معصيت نيز اطلاق مىشود ، « 6 » و

--> ( 1 ) . سورهء مرسلات ، آيهء 7 . ( 2 ) . سورهء ذاريات ، آيهء 23 . ( 3 ) . الميزان ؛ ج 20 ، ص 237 . [ با تصرف ] ( 4 ) . سورهء نساء ، آيهء 79 . سورهء رعد ، آيهء 6 . ( 5 ) . سورهء نحل ، آيهء 34 ؛ سورهء زمر ، آيهء 51 . ( 6 ) . سورهء شورى ، آيهء 40 .